Psikolojide Yaklaşımlar

Varoluşçu Yaklaşım

Anlam, Özgürlük ve Sorumluluk Üzerine Bir Psikoloji Varoluşçu yaklaşım, bireyin yaşamla kurduğu ilişkide karşılaştığı temel felsefi meseleleri (anlam, özgürlük, ölüm, yalnızlık ve sorumluluk) psikolojik bir bakışla ele alan bir kuramdır. Bu yaklaşım, insanı özgür seçimler yapan, anlam arayan ve varoluşsal kaygılarla yüzleşen bir varlık olarak tanımlar. Kuramsal Temel Varoluşçu yaklaşımın temel varsayımları: Bu yaklaşım, insan doğasını patoloji […]

Varoluşçu Yaklaşım Read More »

Sosyokültürel Yaklaşım

Davranışın Toplum, Kültür ve Bağlam İçinde Anlamı Sosyokültürel yaklaşım, bireyin düşünce ve davranışlarının yalnızca bireysel psikolojik süreçlerle değil; içinde bulunduğu kültürel bağlam, toplumsal yapılar, aile sistemi ve dil gibi kültürel araçlar yoluyla şekillendiğini savunan bir psikoloji kuramıdır. Bu yaklaşım, bireyin toplumdan bağımsız düşünülemeyeceğini vurgular. Kuramsal Temel Sosyokültürel yaklaşımın temel varsayımları şunlardır: Temel Kuramcılar ve Katkıları  Lev Vygotsky – Sosyokültürel kuramın kurucusudur– Yakınsak

Sosyokültürel Yaklaşım Read More »

Psikodinamik Yaklaşım

Bilinçdışının ve Geçmişin Davranış Üzerindeki Etkisi Psikodinamik yaklaşım, bireyin bugünkü davranışlarının, duygularının ve ilişkisel kalıplarının kökenini bilinçdışı süreçlere, erken çocukluk yaşantılarına ve içsel çatışmalara bağlayan bir psikoloji kuramıdır. Bu yaklaşım, psikolojinin tarihsel olarak en eski teorik yönelimlerinden biri olup, modern psikoterapinin temelini oluşturmuştur. Kuramsal Temel Psikodinamik kuramın temel varsayımları: Önemli Kuramcılar ve Katkıları  Sigmund Freud – Psikanaliz kuramının

Psikodinamik Yaklaşım Read More »

Hümanistik Yaklaşım

İnsanın Kendini Gerçekleştirme Yolculuğu Hümanistik yaklaşım, bireyin özgür irade, öznel deneyim, anlam arayışı ve potansiyelini gerçekleştirme kapasitesi gibi insana özgü yönlerine odaklanan psikoloji kuramıdır. Bu yaklaşım, bireyin yalnızca bozuklukları ve semptomları üzerinden değil, bütüncül bir varlık olarak anlaşılması gerektiğini savunur. Hümanistik psikoloji, davranışçılık ve psikanaliz karşısında 1950’li yıllarda gelişen “üçüncü kuvvet” olarak adlandırılır. Kuramsal Temel Hümanistik yaklaşımın

Hümanistik Yaklaşım Read More »

Evrimsel Yaklaşım

Psikolojik Süreçlerin Evrimsel Temelleri Evrimsel yaklaşım, insan davranışlarını ve zihinsel süreçlerini evrimsel süreçler (doğal seçilim, cinsel seçilim, adaptasyon) çerçevesinde anlamaya çalışan bir psikoloji kuramıdır. Bu yaklaşıma göre, zihinsel mekanizmalar milyonlarca yıllık evrimsel süreçte, atalarımızın çevresel sorunlarını çözebilmek için gelişmiştir. Kuramsal Temel Evrimsel psikoloji, Charles Darwin’in doğal seçilim kuramına dayanır ve şu temel varsayımları içerir: Temel Kuramcılar

Evrimsel Yaklaşım Read More »

Davranışçı Yaklaşım

Gözlenebilir Davranışın Bilimsel İncelenmesi Davranışçı yaklaşım, bireyin içsel yaşantılarından (düşünce, duygu, bilinç) çok, doğrudan gözlemlenebilen davranışları ve çevresel uyaranlarla olan ilişkisini inceleyen psikoloji kuramıdır. Bu yaklaşım, psikolojiyi deneysel bir bilim hâline getiren, nesnel gözlem ve ölçüme dayalı ilk paradigma olarak kabul edilir. Kuramsal Temel Davranışçı yaklaşımın temel varsayımları: Temel Kuramcılar ve Katkıları  John B. Watson – Davranışçılığın

Davranışçı Yaklaşım Read More »

Biyolojik Yaklaşım

Davranışın Sinirsel ve Genetik Temelleri Biyolojik yaklaşım, insan davranışlarını, duygularını ve bilişsel süreçlerini açıklamak için beynin yapısını, nörokimyasal işleyişi, genetik özellikleri ve evrimsel geçmişi merkeze alan bilimsel bir psikoloji kuramıdır. Bu yaklaşım, psikolojinin doğa bilimleriyle bütünleştiği en güçlü alanlardan biridir. Temel Varsayımlar Alt Alanları  Nöropsikoloji – Beyin yapılarının davranışla ilişkisini inceler– Beyin hasarı sonrası davranışsal

Biyolojik Yaklaşım Read More »

Bilişsel Yaklaşım

Zihinsel Süreçlerin Bilimsel İncelenmesi Bilişsel yaklaşım, bireyin davranışlarını anlamak için araya giren zihinsel süreçleri (algı, dikkat, bellek, dil, problem çözme, düşünme ve karar verme) inceler. 1950’li yıllarda davranışçılığa karşı bir tepki olarak ortaya çıkmış ve psikolojide “bilişsel devrim” olarak adlandırılan bir paradigma değişimini başlatmıştır. Kuramsal Temel Bilişsel psikologlar, davranışın yalnızca çevresel uyaranlara verilen tepkilerle değil, bu uyaranların

Bilişsel Yaklaşım Read More »

Varoluşçu Terapi

Anlam Arayışıyla Yüzleşerek Otantik Yaşama Ulaşmak Varoluşçu Terapi, bireyin yaşam, ölüm, özgürlük, yalnızlık ve anlam gibi temel varoluşsal meselelerle yüzleşmesini sağlayan, felsefi temelli ve insancıl bir psikoterapi yaklaşımıdır. Bu terapi, psikolojik sorunları sadece semptomlarla sınırlı görmez; kişinin yaşamla kurduğu ilişkinin bütünsel düzeyde sorgulanması gerektiğini savunur. Kuramsal Temel Varoluşçu terapinin temelleri, Søren Kierkegaard, Friedrich Nietzsche, Martin Heidegger, Jean-Paul Sartre ve Martin Buber gibi

Varoluşçu Terapi Read More »